Advances in Cognitive Sciences

other تأثیر آموزش برنامۀ « من می توانم مشکل را حل کنم » بر بهبود مهارت حل مسئله و مهارت‌های اجتماعی دانش آموزان پیش دبستانی و پایۀ اول The Efficacy of “I Can Problem Solve” Program in improving Problem Solving and Social Skills amongst Preschoolers and First Grade Students تخصصي Special پژوهشي اصیل Research <div style="text-align: justify;">مقدمه: درپژوهش حاضر، اثر آموزش حل مسئلۀ بینفردی بر بهبود مهارت‌های اجتماعی و توانایی حل مسئله در کودکان پیش دبستانی و دانشآموزان پایۀ اول بررسی شده است. روش: مطالعه با روش شبه آزمایشی با طرح پیشآزمون- پسآزمون، بدون گروه کنترل اجرا شد. نمونه، که به صورت نمونۀ دردسترس در پژوهش شرکت کردند، شامل 32 دانشآموز پیش دبستانی (نُه دختر و 23 پسر) و 20 دانش آموز پایۀ اول (نُه دختر و 11 پسر) بود که در سه مدرسۀ غیرانتفاعی در شهر تهران مشغول تحصیل بودند. برنامۀ حل مسئلۀ شناختی "من میتوانم مشکل را حل کنم. "در هر کلاس به صورت گروهی، طی چهار ماه، به وسیلۀ معلمان آموزش داده و با استفاده از مصاحبۀ بالینی راهحلهای مختلف و فرم‌های والدین و معلم پرسشنامۀ مهارت‌های اجتماعی گرشام و الیوت  ارزیابی شد. یافته‌ها: نتایج تحلیل اندازه گیری مکرر و مقایسۀ اطلاعات به دست آمده از پیش آزمون و پس آزمون نشان می دهد که تغییرات نمرۀ کل مهارت‌های اجتماعی فرم‌های والدین و معلم به لحاظ آماری معنادار بوده و برنامۀ مداخله مهارت‌های همکاری (فرم معلم)، مسئولیت پذیری (فرم‌های والدین)، جرأت ورزی (فرم معلم و والدین) و خودکنترلی (فرم معلم) دانش آموزان را افزایش داده که این افزایش از نظر آماری نیز معنادار است. همچنین برنامۀ مداخله در افزایش ارائۀ راهحلها (سیالی) و طبقات مرتبط (انعطاف‌پذیری)، که حاکی از توانایی حل مسئلۀ بینفردی است، مؤثر بوده و تفاوت میانگینهای پیشآزمون و پسآزمون به لحاظ آماری معنادار است، اما تغییرات ایجاد شده در میانگین خرده عامل همکاری و خودکنترلی در فرم والدین و پاسخهای نامرتبط معنادار نیست. نتیجه‌گیری: یافته‌های پژوهش حاضر همسو با نتایج تحقیقات دیگر تأییدی است بر کارآیی مداخلات شناختی حل مسئله در روابط اجتماعی. در پایان، دربارۀ لزوم توجه به آموزش مهارت‌های حل مسئله، به عنوان بخشی از برنامههای درسی مدارس و تأثیر آن بر رفتارهای کودکان و عملکرد تحصیلی آنها، بحث شده است.  </div> Introduction: In the present study, the effectiveness of interpersonal problem solving training to improve social skills and problem solving ability amongst preschool children and first- grade students was evaluated. Method: This study was conducted using a quasi-experimental method using a pretest/post-test without a control group. The population sample comprised 32 preschool students (9 girls and 23 boys) and 20 first-grade students (9 girls and 11 boys) who were enrolled in the study as unavailable sample. The Shure’s cognitive problem-solving program known as “I can problem solve” was taught in each class for four months by the teachers. The intervention was evaluated using the Alternative Solution Skills and Social Skills Rating System-parent and teacher forms. Results: Our results from the repeated measure analysis comparing the pre-test and post-test scores indicated that intervention program was significantly effective in increasing total  scores of social skills (parent and teacher forms), cooperative skills (teacher form), responsibility (parent form), assertiveness (teacher and parent forms) and self-control (teacher form). Moreover, the intervention program was shown to significantly increase the scores on “relevant solutions” and “relevant category”. Meanwhile, changes in the means of the sub-factors “cooperation”, “self-control” in the parents form and “relevant solutions” were not statistically significant. Discussion: In line with earlier body of evidence, our findings confirmed the effectiveness of interventions based on cognitive problem solving in social relationships. This survey discusses the importance of problem solving skill training, as part of school’s curriculum, and effectiveness of problem solving training on child behaviors and academic performance روش حل مسئله, آموزش مهارت‌های اجتماعی, مداخلات شناختی رفتاری Problem Solving Method, Social Skills Training, Cognitive-Behavioral 82 73 http://icssjournal.ir/browse.php?a_code=A-10-2-171&slc_lang=other&sid=1 Mohsen Shokoohi Yekta محسن شکوهی یکتا myekta@ut.ac.ir 10031947532846003809 10031947532846003809 Yes Associate Professor, University of Tehran,Tehran,Iran. دانشیار دانشگاه تهران Mahdi Davaei مهدی دوایی myekta@ut.ac.ir 10031947532846003810 10031947532846003810 No Assistant Professor, Azad University,Tehran,Iran. استادیار دانشگاه علوم تحقیقات Nayereh Zamani نیره زمانی myekta@ut.ac.ir 10031947532846003811 10031947532846003811 No Researcher, Tarbiyate Novin Cultural Institute,Tehran,Iran. کارشناسی ارشد روان شناسی و آموزش کودکان استثنایی Javad Poorkarimi جواد پورکریمی 10031947532846003812 10031947532846003812 No Assistant Professor, Jahad Daneshgahi Institute,Iran. استادیار پژوهشکدۀ مطالعات توسعه جهاد دانشگاهی واحد تهران Ali Sharifi Researcher علی شریفی 10031947532846003813 10031947532846003813 No Tarbiyate Novin Cultural Institute. کارشناس ارشد روان شناسی و آموزش کودکان استثنایی