fa اثربخشی مداخله‌ مبتنی بر واقعیت مجازی بر توهمات شنوایی و نقص شناختی افراد مبتلا به اسکیزوفرنی علوم اعصاب شناختی پژوهشي اصیل Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:11pt"><span style="line-height:150%"><span style="tab-stops:12.7pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" style="font-family:" titr="">مقدمه:</span></span></span></b> <span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">اسکیزوفرنی به عنوان یکی از اختلالات روان‌پزشکی پیچیده، عوارض جسمانی و روان‌شناختی فراوانی برای افراد مبتلا ایجاد می‌کند که کیفیت زندگی بیماران را به شدت تحت تأثیر قرار می‌دهد. هدف پژوهش حاضر تعیین اثربخشی مداخله‌ مبتنی بر واقعیت مجازی بر توهمات شنوایی و نقص شناختی افراد مبتلا به اسکیزوفرنی بود.</span></span></span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:150%"><span style="tab-stops:12.7pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" style="font-family:" titr="">روش کار:</span></span></span></b> <span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">روش پژوهش حاضر نیمه‌آزمایشی و طرح آن پیش‌آزمون</span></span></span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span cambria="" style="font-family:">_</span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">پس‌آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش را </span></span></span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">کلیه افراد مبتلا به اختلال اسکیزوفرنی مراکز درمانی و توان‌بخشی شهر اردبیل در سال 1403 </span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">تشکیل دادند که</span></span></span> <span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">تعداد 30 نفر از این افراد به روش نمونه‌گیری غیرتصادفی هدفمند و بر اساس دارا بودن </span></span></span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">ملاک‌ها ورود</span></span></span> <span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">انتخاب و در دو گروه آزمایشی و کنترل به تصادف جایگزین شدند. گروه آزمایشی به مدت </span></span></span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">8 جلسه 90 دقیقه‌ای </span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">تحت </span></span></span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">مداخله </span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">واقعیت مجازی قرار گرفتند ولی گروه کنترل تحت هیچ نوع مداخله‌ای قرار نگرفت</span></span></span><span dir="LTR" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%">‌</span></span><span dir="LTR" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">.&zwj;</span></span></span> <span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">جمع‌آوری داده‌ها</span></span></span> <span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">با استفاده</span></span></span> <span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">از آزمون‌ توهمات شنوایی </span></span></span><span dir="LTR" new="" roman="" style="font-family:" times="">Launay-Slade</span><span style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"> (1981)</span></span></span> <span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">و آزمون ارزیابی شناختی مونترال انجام شد و داده‌ها با استفاده از آزمون‌ تحلیل کوواریانس چند متغیره </span></span></span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">تجزیه و تحلیل شد.</span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span style="font-family:"B Nazanin""></span></span></span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:150%"><span style="tab-stops:12.7pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" style="font-family:" titr="">یافته‌ها:</span></span></span></b> <span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">نتایج نشان داد</span></span></span> <span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">پس از کنترل اثرات پیش‌آزمون، تفاوت معنا‌داری بین میانگین نمرات پس‌آزمون دو گروه آزمایش و کنترل در متغیرهای توهمات شنوایی </span></span></span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">و نقص شناختی</span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"> افراد مبتلا به اسکیزوفرنی</span></span></span> <span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">وجود داشت.</span></span></span><span dir="LTR" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span style="font-family:"Times New Roman",serif"></span></span></span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:150%"><span style="tab-stops:12.7pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" style="font-family:" titr="">نتیجه‌گیری:</span></span></span></b> <span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">بر اساس یافته‌های این پژوهش، درمان واقعیت مجازی می</span></span></span><span dir="LTR" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%">‌</span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">تواند بر کاهش </span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">توهمات شنوایی </span></span></span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">و نقص شناختی </span></span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">بیماران مبتلا به اسکیزوفرنی موثر باشد و به عنوان یک روش جدید مداخله‌ای در نظر گرفته شود. </span></span></span><b><span dir="LTR" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span style="font-family:"Times New Roman",serif"></span></span></span></b></span></span></span></span></span></span><br> &nbsp;</div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:11pt"><span style="line-height:150%"><span calibri="" style="font-family:"><b><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Introduction: </span></b><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Schizophrenia, as one of the most complex psychiatric disorders, causes numerous physical and psychological problems, significantly affecting patients&rsquo; quality of life. The present study aimed to determine the effectiveness of Virtual Reality (VR)-based intervention on auditory hallucinations and cognitive deficits in individuals with schizophrenia.</span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:150%"><span calibri="" style="font-family:"><b><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Methods: </span></b><span new="" roman="" style="font-family:" times="">This experimental study used a pretest-posttest control group design. The statistical population included all individuals diagnosed with schizophrenia who attended treatment and rehabilitation centers in Ardabil, Iran, in 2024. Thirty participants were selected through purposive non-random sampling based on inclusion criteria and randomly assigned to experimental and control groups. The experimental group received eight sessions of 90-minute VR intervention, while the control group received no intervention. Data were collected using the Auditory Hallucinations Rating Scale (Alnay & Slade, 1981) and the Montreal Cognitive Assessment (MoCA). Multivariate analysis of covariance (MANCOVA) were used to analyze the data.</span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:150%"><span calibri="" style="font-family:"><b><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Results: </span></b><span new="" roman="" style="font-family:" times="">After controlling for pretest effects, significant differences were found between the experimental and control groups in posttest scores for auditory hallucinations and cognitive impairment in individuals with schizophrenia.</span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:150%"><span calibri="" style="font-family:"><b><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Conclusion: </span></b><span new="" roman="" style="font-family:" times="">VR therapy can effectively reduce auditory hallucinations and cognitive impairment in patients with schizophrenia and may be considered a novel intervention method.</span></span></span></span></div> اسکیزوفرنی, واقعیت مجازی, توهمات شنوایی, نقص شناختی Schizophrenia, Virtual reality, Auditory hallucinations, Cognitive impairment 30 43 http://icssjournal.ir/browse.php?a_code=A-10-2085-1&slc_lang=fa&sid=1 Hadiseh Eyvazzadeh Gharajeh حدیثه عیوض‌زاده قراجه 100319475328460020091 0009-0006-2742-7479 No MA Student in Clinical Psychology, Faculty of Psychology and Educational Sciences, Mohaghegh Ardabili University, Ardabil, Iran دانشجوی کارشناسی ارشد روان‌شناسی بالینی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران Akbar Atadokht اکبر عطادخت Ak-atadokht@yahoo.com 100319475328460020092 100319475328460020092 Yes Professor of Psychology, Faculty of Educational Sciences and Psychology, University of Mohaghegh Ardabili, Ardebil, Iran استاد گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران Nilofar Mikaeli نیلوفر میکائیلی NASIRIMINA74@YAHOO.COM 100319475328460020093 100319475328460020093 No Professor of Psychology, Faculty of Educational Sciences and Psychology, University of Mohaghegh Ardabili, Ardebil, Iran استاد گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران