Advances in Cognitive Sciences

fa بررسی ساختارمند مفهوم استرس در طراحی: تحلیلی بر ادبیات پژوهشی موجود A structured review of the concept of stress in design: An analysis of the existing research literature روان شناسی شناختی مروری نظام مند <div>مقدمه: درک استرس در فعالیت‌های طراحی امری حیاتی است، زیرا می‌تواند بر تجربه شناختی طراحان و کیفیت نتایج طراحی تأثیر بگذارد. با وجود تلاش‌هایی که برای روشن ساختن این موضوع انجام شده، تاکنون این موضوع همچنان در هاله‌ای از ابهام قرار دارد. بنابراین پرداختن به این مسئله می‌تواند خلاء موجود در این راستا را تا حدودی پرنماید. این پژوهش، با هدف ابهام‌زدایی از مفهوم استرس در مطالعات طراحی بر اساس یافته‌های حاصل از اولین مرور نظامند مطالعات موجود در این زمینه انجام شده است. روش کار: این پژوهش از نظر رویکرد کیفی به روش توصیفی_تحلیلی و از طریق مرور نظام‌مند و نظریه داده‌بنیاد صورت گرفته است. جامعه آماری پژوهش مقالات حوزه مطالعاتی طراحی می‌باشد که به موضوع استرس پرداخته‌اند. ابزار جمع‌آوری داده‌ها نیز سیاهه وارسی از کلید واژه‌های منتخب برای جستجو در پایگاه‌های علمی بین‌المللی معتبر است. یافته‌ها: در این پژوهش، با به‌کارگیری روش مرور ساختارمند و تحلیل محتوای کیفی، مقالات علمی مرتبط با حوزه طراحی که به موضوع استرس پرداخته بودند، شناسایی و بررسی شدند. در مجموع ۲۱ مقاله واجد شرایط انتخاب و داده‌های آنها طی سه مرحله کدگذاری تحلیل شدند. با استفاده از نمودار توزیع فراوانی نسبی این نتیجه حاصل شد که تمامی مطالعات در حوزه موضوعی استرس طراحی قرار دارند و بیشتر تمرکز مطالعات بر روی استرس ذهنی در فرآیند طراحی و خلاقیت طراحی بوده است. نتیجه‌گیری: تئوری حاصل از این پژوهش یک رابطه پیچیده بین استرس و طراحی را نشان می‌دهد که از تعامل بین فشارهای روانی، ذهنی، فیزیکی، رفتاری و هیجانی ناشی از فرآیند طراحی و الزامات خلاقیت و نوآوری شکل می‌گیرد. این استرس می‌تواند تأثیرات منفی بر سلامت روانی و عملکرد حرفه‌ای طراحان داشته باشد. در نتیجه، پژوهش حاضر تأکید می‌کند که درک استرس طراحی مستلزم یک رویکرد چندوجهی است که به شناسایی همچنین، بینش‌های به‌ دست ‌آمده می‌توانند به ترویج فرهنگی حرفه‌ای کمک کنند که بر شناخت، مدیریت و ارتقای سلامت روانی و فیزیکی طراحان تأکید دارد و در نهایت به بهبود تجربه طراحی و سلامت طراحان منجر شود.  </div> <div style="text-align: justify;">Introduction: Understanding stress in design activities is crucial as it can impact designers’ cognitive experiences and the quality of design outcomes. Despite efforts to clarify this issue, it remains ambiguous. Addressing this gap can partially fill the existing void. This research aims to demystify the concept of design stress by drawing on findings from the first systematic review in this field. Methods: This research employs a qualitative approach, using descriptive-analytical methods, including systematic review and grounded theory. The study focuses on articles in the design field addressing the topic of stress. The data collection tool consists of a checklist of selected keywords used to search in reputable international scientific databases. Results: A systematic review of 21 identified articles in the field of design studies addressing the topic of stress was conducted. Open coding revealed 15 main themes, axial coding identified 14 primary categories, and selective coding determined 11 central core studies to explore their relationships and clarify the concept of design stress. Using a relative frequency distribution chart, it was found that all studies fall within the thematic area of design stress, with most focusing on mental stress in the design process and design creativity. Conclusion: The theory derived from this study reveals a complex relationship between stress and design, shaped by the interplay of psychological, cognitive, physical, behavioral, and emotional pressures arising from the design process and the demands of creativity and innovation. This type of stress can negatively affect designers’ mental health and professional performance. Consequently, the study emphasizes that understanding design-related stress requires a multifaceted approach aimed at identifying its sources and impacts. Moreover, the insights gained can contribute to fostering a professional culture focused on recognizing, managing, and enhancing designers’ mental and physical well-being —ultimately improving both the design experience and designers’ overall health.</div> استرس طراحی, طراحی شناختی, طراحی, علوم شناختی, نظریه داده بنیاد Design stress, Cognitive design, Design, Cognitive sciences, Grounded theory 81 95 http://icssjournal.ir/browse.php?a_code=A-10-1916-1&slc_lang=fa&sid=1 Samira Ashari سمیرا اشعری ashari.samira@yahoo.com 2909899993 100319475328460019698 No PhD in Industrial Design, Department of Design, Tabriz Islamic Art University, Tabriz, Iran دکتری طراحی صنعتی، گروه طراحی صنعتی، دانشکده طراحی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران Babak Amraee بابک امرایی b.amraee@tabriziau.ac.ir 4559636699 100319475328460019699 Yes PhD in Art Research, Assistant Professor, Department of Design, Tabriz Islamic Art University, Tabriz, Iran دکتری پژوهش هنر، استادیار، گروه طراحی صنعتی، دانشکده طراحی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران Saba Sadat Moosavinezhad صبا سادات موسوی‌نژاد Saba.moosavinezhad@modares.ac.i 1272422089 100319475328460019700 No Lecturer, MA in Cognitive Psychology (Cognitive Sciences), Faculty of Humanities, Tarbiat Modares University, Tehran, Iran مدرس دانشگاه، کارشناسی ارشد روان‌شناسی شناختی (علوم شناختی)، دانشگاه تربیت مدرس، دانشکده علوم انسانی، تهران، ایران