دانشگاه رازی
چکیده: (13 مشاهده)
چکیده
مقدمه: افکار خودکشی یکی از مهمترین چالشهای حوزه سلامت روان است که تحت تأثیر تعامل عوامل رشدی، شناختی و هیجانی شکل میگیرد. تجارب آسیبزای دوران کودکی بهعنوان یکی از عوامل خطر دوردست، میتواند آسیبپذیری فرد را نسبت به افکار خودکشی افزایش دهد؛ با این حال، سازوکارهای روانشناختی که این رابطه را تبیین میکنند، همچنان نیازمند بررسی بیشتر هستند. پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش میانجی ناامیدی شناختی و تحمل پریشانی در رابطهی بین تجارب آسیبزای دوران کودکی و دشواری در تنظیم هیجان مثبت با افکار خودکشی انجام شد.
روش کار: پژوهش حاضر در قالب یک طرح همبستگی از نوع مدل آزمایی معادلات ساختاری انجام شد. جامعه آماری این پژوهش شامل تمامی بزرگسال ۱۸ تا ۴۵ ساله مراجعه کننده به مراکز مشاوره و خدمات روانشناختی تحت نظارت سازمان بهزیستی شهر کرمانشاه در نیمه نخست سال 1403 بودکه با روش نمونه گیری هدفمند 370 نفر از بین آن ها انتخاب شد. دادهها با استفاده از پرسشنامههای تجارب آسیبزای دوران کودکی(CTQ)، ناامیدی شناختی(BHS-7)، تحمل پریشانی(DTS)، دشواری در تنظیم هیجان مثبت(DERS-P)، پرسشنامه سلامت بیمار (PHQ-8) و افکار خودکشی(BSSI) جمعآوری شد. تحلیل دادهها با استفاده از مدلیابی معادلات ساختاری و آزمون بوتاسترپ با 5000 بازنمونهگیری انجام شد.
یافتهها: نتایج نشان داد تجارب آسیبزای دوران کودکی اثر مستقیم و معناداری بر افکار خودکشی دارد. همچنین، تجارب آسیبزای دوران کودکی و دشواری در تنظیم هیجان توانستند ناامیدی شناختی را بهطور معناداری پیشبینی کنند و ناامیدی شناختی نیز اثر معناداری بر افکار خودکشی داشت؛ بنابراین، نقش میانجی ناامیدی شناختی تأیید شد. در مقابل، اگرچه تجارب آسیبزای دوران کودکی و دشواری در تنظیم هیجان با تحمل پریشانی رابطه معناداری داشتند، مسیر تحمل پریشانی به افکار خودکشی معنادار نبود و نقش میانجی آن تأیید نشد. مدل پیشنهادی از برازش مطلوبی برخوردار بود.
نتیجهگیری: یافتههای پژوهش حاضر نشان میدهد که بخشی از اثر تجارب آسیبزای دوران کودکی و دشواری در تنظیم هیجان بر افکار خودکشی از طریق سازوکار شناختی ناامیدی منتقل میشود. این نتایج بر اهمیت توجه به فرایندهای شناختی قابل تغییر، بهویژه کاهش باورهای ناامیدانه و اصلاح الگوهای شناختی ناکارآمد، در طراحی مداخلات پیشگیرانه و درمانی برای افراد در معرض خطر افکار خودکشی تأکید میکند.
نوع مطالعه:
پژوهشي اصیل |
موضوع مقاله:
روان شناسی شناختی دریافت: 1405/5/1 | پذیرش: 1405/6/13