Advances in Cognitive Sciences

fa بهبود توانایی تشخیص اخبار جعلی از طریق بازی؛ مقایسه دو روش تولید خبر جعلی و درست BOOSTING FAKE NEWS DETECTION THROUGH GAMING: COMPARING TWO APPROACHES OF FAKE NEWS PRODUCTION VS. ACCURATE NEWS PRODUCTION روان شناسی شناختی پژوهشي اصیل Research چکیده <a>مقدمه</a><a class="msocomanchor" href="#_msocom_1" id="_anchor_1" language="JavaScript" name="_msoanchor_1" on<illegal tag>mouseout="msoCommentHide('_com_1')" on<illegal tag>mouseover="msoCommentShow('_anchor_1','_com_1')">[A1]</a> <a class="msocomanchor" href="#_msocom_2" id="_anchor_2" language="JavaScript" name="_msoanchor_2" on<illegal tag>mouseout="msoCommentHide('_com_2')" on<illegal tag>mouseover="msoCommentShow('_anchor_2','_com_2')">[A2]</a> : <a>گسترش اخبار جعلی، چالشی جدی برای افکار عمومی و تصمیم‌گیری اجتماعی ایجاد کرده است. نظریه تلقیح روانی، به‌ویژه از طریق بازی‌های آموزشی مانند</a> «Bad News» که کاربران را به تولید فعال اخبار جعلی وامـی‌دارد، راهبرد پیشگیرانه‌ای برای افزایش مقاومت شناختی در برابر اطلاعات گمراه‌کننده ارائه می‌دهد.<a class="msocomanchor" href="#_msocom_3" id="_anchor_3" language="JavaScript" name="_msoanchor_3" on<illegal tag>mouseout="msoCommentHide('_com_3')" on<illegal tag>mouseover="msoCommentShow('_anchor_3','_com_3')">[A3]</a>  <a>هدف اصلی این مطالعه، ارزیابی و مقایسه اثربخشی دو مکانیسم مداخله‌ای مبتنی بر نظریه تلقیح (تمرین تولید اخبار جعلی در مقابل تمرین تولید اخبار درست) در بهبود توانایی تشخیص اخبار جعلی در بستر رسانه‌ای ایران بود</a>.<a class="msocomanchor" href="#_msocom_4" id="_anchor_4" language="JavaScript" name="_msoanchor_4" on<illegal tag>mouseout="msoCommentHide('_com_4')" on<illegal tag>mouseover="msoCommentShow('_anchor_4','_com_4')">[A4]</a>  روش کار:این مطالعه تجربی با استفاده از طرح پیش‌آزمون–پس‌آزمون با گروه کنترل انجام شد. در مجموع، ۱۹۲ کاربر ایرانی رسانه‌های اجتماعی (در بازه سنی ۱۸ تا ۳۰ سال) به‌صورت تصادفی به سه گروه ۶۴ نفری تخصیص یافتند: دو گروه آزمون شامل گروه بازی «اخبار بد» و گروه بازی «اخبار خوب»، و یک گروه کنترل که بازی تتریس را انجام داد. هر دو بازی آموزشی «اخبار خوب» و «اخبار بد» که به گروه‌های آزمایش تخصیص یافتند، هر<a> دو بازی آموزشی «اخبار خوب» و «اخبار بد» که به گروه‌های آزمایش تخصیص یافتند، چهار روش رایج در تولید اخبار جعلی شامل</a> جعل هویت، بازی با احساسات، قطبی‌سازی و استفاده از تبلیغات برای جذب مخاطب را آموزش می‌دادند <a class="msocomanchor" href="#_msocom_5" id="_anchor_5" language="JavaScript" name="_msoanchor_5" on<illegal tag>mouseout="msoCommentHide('_com_5')" on<illegal tag>mouseover="msoCommentShow('_anchor_5','_com_5')">[A5]</a> <a class="msocomanchor" href="#_msocom_6" id="_anchor_6" language="JavaScript" name="_msoanchor_6" on<illegal tag>mouseout="msoCommentHide('_com_6')" on<illegal tag>mouseover="msoCommentShow('_anchor_6','_com_6')">[A6]</a> (گروه کنترل چنین آموزشی دریافت نکرد.). توانایی تشخیص اخبار جعلی با استفاده از دو نسخه تطبیق‌یافته (سری ۱ و ۲) آزمون شناسایی اخبار جعلی در مراحل پیش‌آزمون و پس‌آزمون سنجیده شد. تحلیل داده‌ها با بهره‌گیری از مدل خطی تعمیم‌یافته مختلط  (GLMM) انجام گرفت. نتایج:تحلیل‌ها وجود یک اثر تعاملی معنادار بین گروه و زمان را نشان داد (0/001 P<). هر دو مداخله بازی‌محور در مقایسه با گروه کنترل موجب بهبود معنادار عملکرد در تشخیص اخبار جعلی شدند. با این حال، عملکرد گروه بازی «اخبار خوب» به‌طور معناداری بالاتر از گروه بازی «اخبار بد» بود. <a>میزان بهبود تجمیعی برای گروه «اخبار خوب» 2/15 درصد، برای گروه «اخبار بد» 3/8 درصد و برای گروه کنترل 2/3- درصد (کاهش عملکرد) به‌دست آمد</a>.<a class="msocomanchor" href="#_msocom_7" id="_anchor_7" language="JavaScript" name="_msoanchor_7" on<illegal tag>mouseout="msoCommentHide('_com_7')" on<illegal tag>mouseover="msoCommentShow('_anchor_7','_com_7')">[A7]</a> <a class="msocomanchor" href="#_msocom_8" id="_anchor_8" language="JavaScript" name="_msoanchor_8" on<illegal tag>mouseout="msoCommentHide('_com_8')" on<illegal tag>mouseover="msoCommentShow('_anchor_8','_com_8')">[A8]</a>  نتیجه‌گیری:<a>یافته‌های این مطالعه </a><a class="msocomanchor" href="#_msocom_9" id="_anchor_9" language="JavaScript" name="_msoanchor_9" on<illegal tag>mouseout="msoCommentHide('_com_9')" on<illegal tag>mouseover="msoCommentShow('_anchor_9','_com_9')">[A9]</a> <a>نشان می دهد استفاده از روش تلقیح روانی می تواند عامل موثری در افزایش توانایی افراد برای تشخیص اخبار درست از غلط باشد. علاوه بر این پاسخ به پرسش اصلی پژوهش یعنی مقایسه دو شیوه تمرین دفاع در مقابل تقلید حمله نشان می دهد تمرین دفاع در افزایش این توانایی موثرتر است.</a> به‌عبارت دیگر، توانایی تشخیص اخبار جعلی در گروه «اخبار خوب» حدود دو برابر گروه «اخبار بد» افزایش یافت. این یافته‌ها نشان می‌دهد که طراحی مداخلات آموزشی مبتنی بر تولید فعال محتوای صحیح، راهبرد مؤثرتری برای مصون‌سازی شناختی در برابر اطلاعات نادرست است. با وجود این، محدودیت‌های مطالعه (از جمله تمرکز بر گروه سنی جوان و بافت فرهنگی خاص) تعمیم‌پذیری نتایج را محدود می‌سازد و پژوهش‌های آینده با نمونه‌های متنوع‌تر و دوره‌های پیگیری طولانی‌تر توصیه می‌شود.<a class="msocomanchor" href="#_msocom_10" id="_anchor_10" language="JavaScript" name="_msoanchor_10" on<illegal tag>mouseout="msoCommentHide('_com_10')" on<illegal tag>mouseover="msoCommentShow('_anchor_10','_com_10')">[A10]</a>  <div> <hr align="left" class="msocomoff" size="1" width="33%" > <div> <div class="msocomtxt" id="_com_1" language="JavaScript" on<illegal tag>mouseout="msoCommentHide('_com_1')" on<illegal tag>mouseover="msoCommentShow('_anchor_1','_com_1')"><a name="_msocom_1"></a> <a class="msocomoff" href="#_msoanchor_1">[A1]</a>چکیده انگلیسی مطابق با  چکیده فارسی ترجمه شود</div> </div> <div> <div class="msocomtxt" id="_com_2" language="JavaScript" on<illegal tag>mouseout="msoCommentHide('_com_2')" on<illegal tag>mouseover="msoCommentShow('_anchor_2','_com_2')"><a name="_msocom_2"></a> <a class="msocomoff" href="#_msoanchor_2">[A2]</a>با احترام انجام شد.</div> </div> <div> <div class="msocomtxt" id="_com_3" language="JavaScript" on<illegal tag>mouseout="msoCommentHide('_com_3')" on<illegal tag>mouseover="msoCommentShow('_anchor_3','_com_3')"><a name="_msocom_3"></a> <a class="msocomoff" href="#_msoanchor_3">[A3]</a>این قسمت خلاصه تر شد و جایگزین متن قبلی شد.</div> </div> <div> <div class="msocomtxt" id="_com_4" language="JavaScript" on<illegal tag>mouseout="msoCommentHide('_com_4')" on<illegal tag>mouseover="msoCommentShow('_anchor_4','_com_4')"><a name="_msocom_4"></a> <a class="msocomoff" href="#_msoanchor_4">[A4]</a>به عنوان یک هدف اصلی و خلاصه ارائه شود</div> </div> <div> <div class="msocomtxt" id="_com_5" language="JavaScript" on<illegal tag>mouseout="msoCommentHide('_com_5')" on<illegal tag>mouseover="msoCommentShow('_anchor_5','_com_5')"><a name="_msocom_5"></a> <a class="msocomoff" href="#_msoanchor_5">[A5]</a>ویرایش شود</div> </div> <div> <div class="msocomtxt" id="_com_6" language="JavaScript" on<illegal tag>mouseout="msoCommentHide('_com_6')" on<illegal tag>mouseover="msoCommentShow('_anchor_6','_com_6')"><a name="_msocom_6"></a> <a class="msocomoff" href="#_msoanchor_6">[A6]</a>با احترام این قسمت ویرایش شد و جایگزین متن قبلی شد.</div> </div> <div> <div class="msocomtxt" id="_com_7" language="JavaScript" on<illegal tag>mouseout="msoCommentHide('_com_7')" on<illegal tag>mouseover="msoCommentShow('_anchor_7','_com_7')"><a name="_msocom_7"></a> <a class="msocomoff" href="#_msoanchor_7">[A7]</a>بازنویسی شود</div> </div> <div> <div class="msocomtxt" id="_com_8" language="JavaScript" on<illegal tag>mouseout="msoCommentHide('_com_8')" on<illegal tag>mouseover="msoCommentShow('_anchor_8','_com_8')"><a name="_msocom_8"></a> <a class="msocomoff" href="#_msoanchor_8">[A8]</a>با احترام بازنویسی شد</div> </div> <div> <div class="msocomtxt" id="_com_9" language="JavaScript" on<illegal tag>mouseout="msoCommentHide('_com_9')" on<illegal tag>mouseover="msoCommentShow('_anchor_9','_com_9')"><a name="_msocom_9"></a> <a class="msocomoff" href="#_msoanchor_9">[A9]</a>نتیچه گیری پاسخ اصلی به پرسش پزوهش است خیلی کلی گویی شده است نیاز به بازنگری  دارد</div> </div> <div> <div class="msocomtxt" id="_com_10" language="JavaScript" on<illegal tag>mouseout="msoCommentHide('_com_10')" on<illegal tag>mouseover="msoCommentShow('_anchor_10','_com_10')"><a name="_msocom_10"></a> <a class="msocomoff" href="#_msoanchor_10">[A10]</a>با احترام در پاسخ به کامنت قبل این قسمت ویرایش شد و متن فعلی جایگزین متن قبلی شد.</div> </div> </div> ABSTRACT <a>Introduction:</a> The proliferation of fake news poses a serious challenge to public opinion and societal decision-making. Inoculation theory, particularly through educational games such as Bad News that prompt users to actively generate fake news, offers a preemptive strategy to enhance cognitive resistance to misleading information. The primary aim of this study was to evaluate and compare the effectiveness of two intervention mechanisms based on inoculation theory—namely, practicing the production of fake news versus practicing the production of truthful news—in improving the ability to detect fake news within the Iranian media context. Methods: This experimental study employed a pretest-posttest control group design. A total of 192 Iranian social media users (aged 18–30 years) were randomly assigned to three groups of 64 participants each: two experimental groups (the Bad News game group and the Good News game group) and a control group that played Tetris. Both educational games assigned to the experimental groups (Good News and Bad News) taught four common techniques used in generating fake news—namely, impersonation, emotional manipulation, polarization, and the use of advertising tactics to attract audiences (the control group received no such training). The ability to detect fake news was measured using two adapted versions (Series 1 and 2) of a fake news identification test during the pretest and posttest phases. Data were analyzed using a Generalized Linear Mixed Model (GLMM). Results: Analyses revealed a significant interaction effect between group and time (p < 0.001). Both game-based interventions significantly improved fake news detection performance compared to the control group. However, the Good News group performed significantly better than the Bad News group. The cumulative improvement rates were 15.2% for the Good News group, 8.3% for the Bad News group, and -3.2% (i.e., a decline in performance) for the control group. Conclusion: The findings of this study indicate that the inoculation theory approach can be an effective factor in enhancing individuals' ability to distinguish true from false news. Furthermore, in response to the main research question—comparing defense practice versus mimicking attack—the results show that defense practice is more effective in enhancing this ability. In other words, the ability to detect fake news in the Good News group improved by approximately twice as much as in the Bad News group. These findings suggest that designing educational interventions based on the active production of accurate content constitutes a more effective strategy for cognitive immunization against misinformation. Nevertheless, study limitations (including the focus on a young age group and a specific cultural context) restrict the generalizability of the results, and future research with more diverse samples and longer follow-up periods is recommended.<a class="msocomanchor" href="#_msocom_1" id="_anchor_1" language="JavaScript" name="_msoanchor_1" on<illegal tag>mouseout="msoCommentHide('_com_1')" on<illegal tag>mouseover="msoCommentShow('_anchor_1','_com_1')">[A1]</a>  <div> <hr align="left" class="msocomoff" size="1" width="33%" > <div> <div class="msocomtxt" id="_com_1" language="JavaScript" on<illegal tag>mouseout="msoCommentHide('_com_1')" on<illegal tag>mouseover="msoCommentShow('_anchor_1','_com_1')"><a name="_msocom_1"></a> <a class="msocomoff" href="#_msoanchor_1">[A1]</a>مطابق با چکیده فارسی ویرایش یافت</div> </div> </div> اخبار جعلی، اخبار درست، بازی شناختی، تلقیح روانی، مصونیت شناختی، سواد رسانه ای Accurate News, Cognitive Game, Cognitive Immunity, Fake News, Media Literacy, Psychological Inoculation 0 0 http://icssjournal.ir/browse.php?a_code=A-10-2118-1&slc_lang=fa&sid=1 Mohammad Mahdavi محمد مهدوی SM_mahdavi@mut.ac 253961390 100319475328460019916 Yes Malek-Ashtar University دانشگاه مالک اشتر Nafiseh sanaeipour نفیسه ثنایی پور alnahd29@gmail.com 1290752826 100319475328460019917 No Institute for Cognitive Science Studies موسسه آموزش عالی علوم شناختی Javad Hatami جواد حاتمی hatamijm@ut.ac.ir 2141152305 100319475328460019918 No The Cognitive Sciences and Technologies Development Staff ستاد توسعه علوم و فناوری های شناختی Sara Ershadmanesh سارا ارشاد منش Sara.ershadmanesh@tuebingen.mpg.de 65 100319475328460019919 No Max Planck Institute موسسه ماکس پلانک Maryam Behboody مریم بهبودی m.behboudi@srbiau.ac.ir 0078119057 100319475328460019920 No Islamic Azad University, Science and Research Branch دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات